driekoningen

Platielstraat 10

 

 


Een zeer bekend bijbels tafereel uit het Nieuwe Testament: de aanbidding door de drie koningen.
In de literatuur wordt deze voorstelling voortdurend gekoppeld aan het bakkersambacht. Het verband is terug te vinden in een oud gebruik. De bakkers hadden vroeger de gewoonte op 6 januari, het feest van Drie Koningen, de klanten een zgn. koningskoek te offreren. Dit gebruik bestaat nog, al mag de klant er nu wel voor betalen. In deze koek behoort een boon te zitten en degene die de boon in zijn stuk koek aantreft, is de koning. Naar de spelregels die in het gezin gelden, heeft de gelukkige het recht de familieleden de rest van de dag de wet voor te schrijven, ofwel hij moet de anderen tracteren. In het laatste geval komt er dan ook meestal geen boon te voorschijn.
Oorspronkelijk was de luibe (vergaderplaats) van het bakkersambacht gevestigd in het huis "de drij coningen" (St. Jorisstraat), gelegen tussen "de roosengaerd" en "de sterre". Later werd een huis in de Koestraat aangeduid als de "bakkersleube".  
Evenals een vijftal andere "drie koningen"huizen in Maastricht heeft het pand Platielstraat 10 niets van doen gehad met het bakkersambacht. Vanaf de keuze van huisnaam en gevelsteen in 1714 was dit pand zeer lange tijd een apotheek.
 

 




 


Het volgende chronogram is op de steen te lezen: epIphanIa DoMInI CaeLo eXaLtata, d.w.z. (dit huis) verhief zich ten hemel (op het feest van) de openbaring des Heren (1714); beter bekend als de dag van Driekoningen.
Door de cijferwaarde van de grotere hoofdletters bij elkaar op te tellen, wordt het jaartal van de bouw verkregen: 1714

  





toen de steen nog van kleur was voorzien



\

De gevelsteen in de Platielstraat is zeer kunstig uitgevoerd. De gevelstaanders lopen zelfs onder de afbeelding door, waardoor de eenheid met de gevel extra versterkt wordt.  
Een gevel waaraan met de tijd het nodige vertimmerd is en die oorspronkelijk met drie openingen beneden in plaats van een grote ‘kiekoet’ en met kruisvensters boven voor de later naar beneden toe verlengde raamkozijnen, als geheel nog een stuk evenwichtiger en fraaier moet zijn geweest.
 



 

 


In de Rechtstraat zijn op nr. 54 de drie koningen ook terug te vinden in de vorm van een uitgangbord van buigijzer.