17  IN DEN GULDEN OLIPHANT  77

Wijcker Brugstraat 61-63


 


De steenkapper kende de olifant waarschijnlijk alleen maar van horen zeggen. Maar de slurf moet kennelijk veel indruk gemaakt hebben, want het dier heeft een machtige trompet aangemeten gekregen. Hij is verder gesitueerd in een woestijnachtig bepaald niet olifantvriendelijk landschap met zandheuvels en struiken die voor palmbomen kunnen doorgaan.
Deze steen is via het museum weer op het oude adres Wijcker Brugstraat 61-63  herplaatst, een beetje verloren in een vernieuwde onderpui.
 

 


 

Archieffoto: de gevelsteen van de olifant in de oorspronkelijke gevel.


Wat er helemaal fout kan gaan met een gevelaanpassing is wel heel duidelijk bij de olifant van Wijcker Brugstraat 61-63. Op de archieffoto nog n geheel met en precies op maat gemaakt voor die prachtige deurpartij; in de huidige situatie niet meer dan een aanhangsel boven een vernieuwde en huisvreemde onderpui.

De Wijcker Brugstraat was ooit een smalle, ietwat bochtige straat. Toen rond 1880 de Percee (de doorbraak van Rechtstraat en Wijcker Grachtstraat met verlenging van de Wijcker Brugstraat richting het latere station) werd gerealiseerd, vond men het ook nodig de straat recht te trekken en te verbreden. Daarvoor moesten huizen (gedeeltelijk) worden afgebroken en de gevels naar achteren verplaatst (zie schets). Dat proces besloeg zeker de periode 1882-1888, maar mogelijk zelfs ook nog 1891 want in de beide bovenhoeken van de gevelsteen staat de inscriptie W.v.d.Z 1891. Verwijst naar Dhr. W. v.d. Zijl, de toenmalige eigenaar en mogelijk het jaar van herstel. Hij was het ook die volgens de Maasgouw de olifant, die in 1923 van de opslag in de Helpoort verhuisde naar het nieuwe museum aan de Lenculenstraat, eerder aan het LGOG geschonken had. De uitbraak en schenking moet in 1915 zijn geweest toen die winkeletalages zijn gemaakt. Als je ziet hoe op de archieffoto (van rond 1912) de gevelonderdelen harmonisch op elkaar aansluiten, rechtvaardigt dat de conclusie dat hier, hoewel in 1891 naar achteren verplaatst, nog de oorspronkelijke deurpartij staat afgebeeld.
Door De Stuers nog gezien als nr. 362, maar dat werd in 1888 eerst nr. 11 en na aanpassing van de Wijcker Brugstraat en noodzakelijke hernummering achtereenvolgens nr. 27, 45 en 61 en daarna tenslotte 61-63. Allemaal n en hetzelfde huis!
Waarom en wanneer de olifant, maar zonder die fraaie zijstukken, weer vanuit het museumdepot op zijn oude plek (let maar eens op de indeling ven de ramen boven en de pilasters ernaast) in de gemaltraiteerde gevel is teruggeplaatst, is onbekend, maar dat moet nog vr of rond 1950 zijn geweest.

  


de aangepaste gevelpartij
 

op de bijgewerkte kadasterkaart is duidelijk te zien
hoe de Wijcker Brugstraat bij aanleg van de Perce
werd verbreed door de gevels van meerdere huizen
naar achteren te verplaatsen